U bent hier

Geen militaire basis meer in Koksijde

Op 23 april 2019 organiseerde Defensie een overleg met de gemeente Koksijde, de stad Oostende en de provincie West-Vlaanderen met aansluitend een persconferentie in het Provinciehuis Boeverbos in Brugge, in aanwezigheid van Generaal-majoor Vlieger Frederik Vansina, commandant van de Luchtcomponent, Generaal-majoor Frédéric Goetynck, commandant van de Divisie CIS & Infrastructuur, de heer Marc Vanden Bussche, burgemeester van Koksijde, de heer Bart Tommelein, burgemeester van Oostende en mevrouw Sabien Lahaye-Battheu, gedeputeerde van de provincie West-Vlaanderen. 

Daar werd beslist om geen militaire activiteiten meer uit te voeren in Koksijde.

Geen militaire basis meer

Geen militaire basis meer. Koksijde betreurt deze beslissing. Het gemeentebestuur heeft er altijd voor geijverd om de 1ste Wing Basis Koksijde (1W/BKOKS) te behouden. In de laatste gemeenteraad van dinsdag 16 april werd de motie ‘Behoud van een permanente militaire aanwezigheid op het vliegveld” met unanimiteit goedgekeurd. De gemeente Koksijde is als het ware vergroeid met de helibasis. De laatste Seakingvlucht op 21/03/2019 ll. was een emotioneel gebeuren voor de inwoners. De NH90 werd ondertussen ook al in de armen gesloten. Een aantal inwoners zijn ook werkzaam op de basis.

De verhuis van de basis wordt voorzien tussen augustus 2023 en december 2023. Eerst is er nog een voortraject (concessie-overeenkomst, overheidsopdracht, vergunningstraject en bouwproject...).

Burgemeester Marc Vanden Bussche: “Dit is zeker niet mijn beslissing, vandaag moeten we ons neerleggen bij de beslissing van de federale overheid. Financieel allicht een juiste piste. Toch blijven we hopen op het behoud van de militaire activiteiten in Koksijde. Ik had liever gehad dat de helibasis in Koksijde bleef. Vandaag nemen we met pijn in het hart afscheid van een bijzondere en lange geschiedenis. Het enige wat mij plezier doet vandaag is dat er een eindelijk een beslissing genomen is.”

Terugblik op de geschiedenis

De geschiedenis van de vliegbasis Koksijde gaat terug tot in de Eerste Wereldoorlog. Toen legde het Belgisch leger er een tijdelijk vliegveld aan voor het 1ste, 2de en 3de smaldeel bij de Abdijhoeve Ten Bogaerde. Het vliegveld verdween opnieuw tussen de twee wereldoorlogen.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog richtte het Duitse leger in Koksijde opnieuw een vliegveld op. Het diende als uitwijkvliegveld voor de Duitse toestellen op weg naar en vanuit Engeland.

Burgemeester Vanden Bussche:Onze gemeente kende hierdoor zwarte momenten. Op 8 april 1944 om 13.30u vliegt een formatie Engels-Amerikaanse bommenwerpers die terugkeert van Duitsland over het vliegplein van Koksijde en bombardeert het plein. Er vallen talrijke gewonden en 27 doden. Vijf ervan zijn Koksijdenaars. Ze werden 75 jaar geleden (op 11/4/1944 – maar ook) paasdinsdag, zoals vandaag, begraven. Maar er waren ook bijzondere, historische momenten. Veldmaarschalk Montgomery bezocht het vliegveld in Koksijde in 1948 als overwinnaar van de oorlog.

Na de bevrijding kwam het vliegveld eerst in handen van Royal Air Force. Deze droeg het in 1946 over aan het Belgisch leger. De Luchtmacht richtte er op 1 januari 1948 de Jachtvliegschool op. Op 1 juli 1958 kreeg het vliegveld de naam Basis Koksijde. Pas vanaf 1961 werden er de eerste helikopters gestationeerd. In oktober 1974 kreeg de helikoptereenheid zijn huidige benaming: 40e smaldeel Heli. Het eerste type helikopter dat op basis Koksijde in gebruik kwam, was de Sikorsky HSS1/S-58.

Deze werd in het midden van de jaren '70 vervangen door de Westland Seaking Mk.48. De opvolger, de NH90 wordt momenteel in dienst genomen.

Burgemeester Marc Vanden Bussche:Tijdens mijn 24 jaar als burgemeester was ik getuige van de afbouw van de basis Koksijde. De F16 vliegtuigen kwamen er niet meer, de heli basis werd gereduceerd, in het kader van het transformatieplan van Defensie werd op 19 juni 2014 de Basis Koksijde ontbonden als eenheidskorps, en maakt vanaf dan deel uit van 1e Wing (Bevekom). De laatste jaren werd niet meer geïnvesteerd in de basis.”

Gedurende vele decennia vond op de vliegbasis Koksijde jaarlijks een internationale luchtshow plaats. Zo goed als alle Europese displayteams hebben er één of meerdere keren gevlogen. De laatste grote luchtshow vond plaats in 2011 en stond in het teken van 65 jaar Belgische Luchtmacht.

Het gemeentebestuur heeft ook aangename herinneringen aan de vele samenwerkingen met Defensie. Iedereen kent de Windkracht 10 reeksen op tv en de film ‘Windkracht 10 – Koksijde rescue’. De opnames en uitzendingen staan in het geheugen van alle inwoners (én vele andere mensen) gegrift en zijn onlosmakelijk verbonden met onze gemeente.

De aankomsten van ons wereldkampioenschap (2012), Belgisch kampioenschap (2017) cyclocross en de jaarlijkse wereldbekerwedstrijden veldrijden werden telkens beslecht op de basis Koksijde. Onvergetelijke momenten! Wij organiseerden in 2014 en 2015 nog een fly-in met oldtimervliegtuigen die in het teken stond van honderd jaar Eerste Wereldoorlog. De voorbije jaren vond aan de zijde van de vliegclub West Aviation Club het Belgian Open Aerobatic Championship plaats.

Samen met de Provincie West-Vlaanderen, onder leiding van toenmalig gedeputeerde Guido Decorte en in samenspraak met Defensie, werd al een toekomstplan uitgewerkt met verschillende scenario’s. Daaronder een scenario mét behoud van de militaire aanwezigheid, waarbij voor de helikopters een blijvende plaats was voorzien in een zone in het zuiden vlakbij de O-W landingsbaan.

Dit afscheid is voor Koksijde een heel jammere zaak. We sluiten een belangrijk stuk geschiedenis voor onze gemeente af.”

Vertel het verder